سالانه حدود ۳۰ میلیون ایرانی با قطار سفر میکنند و همین آمار بالا نشان میدهد که این وسیله نقلیه چقدر بین مردم طرفدار دارد. این استقبال زیاد هم باعث شده خطوط ریلی روزبهروز پیشرفتهتر شوند و قطارهای باکیفیتتری در مسیرها کار کنند. البته کیفیت و لذت این سفرها در همه خطوط ریلی یکسان نیست؛ چون بعضی از مسیرها به خاطر داشتن قطارهای مجهزتر یا مناظر زیبای بیرون پنجره، سفر بسیار راحتتر و جذابتری را برای مسافران میسازند. به همین دلیل، در این مقاله بهترین شهرهای ایران برای سفر با قطار و شلوغترین مسیرهای ریلی را معرفی کردهایم. همراه ما باشید.
چرا سفر با قطار در ایران محبوب است؟
سفر با قطار در ایران چند مزیت واقعی و کاربردی دارد که اولی و مهمترین آنها، امنیت فوقالعاده بالا روی ریلها است؛ چرا که آمارها نشان میدهند خطر تصادف در مسیرهای ریلی اصلاً قابل مقایسه با جادهها نیست. مزیت دوم که بهخصوص برای سفرهای خانوادگی و چندنفره یک برگ برنده به حساب میآید، قیمت بلیط است؛ چرا که هزینه خرید بلیط یک قطار چهارستاره و لوکس خیلی کمتر از هواپیما تمام میشود.
از بحث هزینه که بگذریم، راحتی فضای داخل قطار حس بسیار خوبی به مسافر میدهد، چون کوپهها کاملاً جدا و اختصاصی هستند و صندلیها به راحتی به تخت تبدیل میشوند تا بتوانید استراحت کنید؛ ضمن اینکه برخلاف اتوبوس که مجبور هستید تمام مدت روی یک صندلی بنشینید، در قطار میتوانید هر وقت خواستید در طول راهرو راه بروید و خستگی در کنید.
علاوه بر این، قانون اضافهبار در قطار زیاد سختگیرانه نیست و به شما اجازه میدهد چمدانهای بیشتری را بدون دغدغه همراه خود ببرید. در کنار همه این ویژگیهای رفاهی، ریلهای قطار در ایران از مسیرهای فوقالعاده بکر و تماشایی مثل جنگلهای سرسبز شمال و کوهستانهای باشکوه زاگرس رد میشوند و این سیستم ریلی قدیمی به دلیل مهندسی خاص و شگفتانگیزش، حتی در فهرست میراث جهانی یونسکو نیز به ثبت رسیده است.

معیار انتخاب بهترین شهرها برای سفر با قطار
برای انتخاب بهترین شهرها برای سفر با قطار، اول از همه باید به موقعیت خود ایستگاه نگاه کنید. ایستگاهی که درست وسط شهر باشد، شما را از هزینههای اضافه تاکسی و معطلی نجات میدهد؛ یعنی بهمحض پیاده شدن، با چند قدم پیادهروی یا یک سواری کوتاه با مترو و اتوبوس به هتل و جاهای دیدنی میرسید.
معیار مهم بعدی، وضعیت خطوط ریلی آن شهر است. مقصد موردنظر باید مسیرهای مستقیم و قطارهای سریعالسیر زیادی داشته باشد تا نصف زمان سفرتان در ایستگاههای بینراهی برای تعویض قطار هدر نرود. خود ایستگاه هم باید مجهز باشد؛ وجود امکاناتی مثل اتاق امن برای سپردن چمدانها، چند رستوران خوب، اینترنت رایگان و آسانسور برای جابهجایی بار، خستگی راه را از تنتان درمیآورد.
شهر مناسب برای سفر با قطار، باید دست شما را برای انتخاب نوع قطار و قیمت بلیط باز بگذارد. در واقع باید گزینههای مختلفی داشته باشید تا بتوانید بین یک سفر ارزان با قطارهای معمولی یا یک سفر راحت با قطارهای لوکس، یکی را انتخاب کنید. در کنار تنوع قطارها، زیبا بودن مسیر حرکت هم اهمیت زیادی دارد تا طولانی بودن راه برای شما خستهکننده نباشد.
مسیرهایی که از کنار جنگل، کوهستان یا دریا میگذرند، آنقدر زیبا هستند که تماشای بیرون، خودش یک نوع تفریح به حساب میآید و حوصله شما در طول راه سر نمیرود. همچنین نزدیک بودن ایستگاه قطار به وسایل نقلیه شهری اهمیت زیادی دارد؛ چرا که در شهرهای توریستی خوب، ایستگاهها معمولاً دسترسی مستقیم به شبکه مترو، اتوبوس یا تاکسیهای خطی دارند و شما میتوانید بلافاصله بعد از پیاده شدن از قطار، با کمترین هزینه خودتان را به هتل یا جاهای دیدنی برسانید.
بهترین شهرهای ایران برای سفر با قطار
سفر با قطار در ایران انتخاب خوبی است چون هزینه خرید بلیط قطار از هواپیما خیلی ارزانتر تمام میشود و دیگر ترسی هم بابت تصادفات جادهای یا خستگی رانندگی ندارید. در ادامه، ۸ شهر محبوب ایران را که بهترین خطوط ریلی را دارند به شما معرفی میکنیم.
مشهد؛ قطب اصلی و مجهزترین محور ریلی کشور
ایستگاه قطار مشهد بیشترین رفتوآمد را در کل کشور دارد و به همین دلیل، باکیفیتترین قطارهای ایران در این خط فعال هستند. پرترددترین مسیر هم خط قطار تهران به مشهد است که تقریبا در تمام ساعات شبانهروز برای آن قطار پیدا میشود. مسیر قطار رشت به مشهد هم به خاطر گذشتن از طبیعت سرسبز شمال و رسیدن به مناطق کویری، طرفداران زیادی دارد.
علاوه بر این، از شهرهای بزرگی مثل اصفهان، شیراز، تبریز یا اهواز هم میتوانید با قطارهای مستقیم به مشهد سفر کنید. کیفیت خوب قطارهای این محور باعث میشود مسافران در طول مسیرهای طولانی خسته نشوند. همچنین تمام این قطارها امکانات رفاهی کاملی دارند که سفر را برای خانوادهها راحت میکند.
ساری؛ شگفتانگیزترین مسیر طبیعتگردی
مسیر ریلی تهران به ساری به خاطر گذشتن از کوهستان فیروزکوه، جنگلها، رودخانهها و پل تاریخی ورسک، یکی از خطوط ریلی بسیار زیبای ایران است و تماشای این طبیعت، جذابیت سفر را بیشتر میکند. قطار در این مسیر از بین مناطق سرسبز و مهآلود عبور میکند و مسافران میتوانند در طول راه مناظر متفاوتی را ببینند و عکاسی کنند.
خط پرتردد دیگر در این منطقه، مسیر قطار مشهد به ساری است که استانهای خراسان، گلستان و مازندران را به هم وصل میکند. این خط هم به دلیل جابهجایی راحت بین شهرهای شمالی و مشهد، مسافران زیادی دارد و رفتوآمد در این مسیر را آسان کرده است.

رشت؛ سفر از میان شالیزارها
راهاندازی خط ریلی گیلان به مسافران کمک کرد تا بدون درگیر شدن در ترافیک سنگین جادههای شمال سفر امنی را تجربه کنند. شلوغترین مسیر این خط، قطار تهران به رشت است که در روزهای آخر هفته متقاضیان زیادی دارد.
پنجرههای قطار در این مسیر، نمای واضحی از سد منجیل، توربینهای بادی و زمینهای شالیکاری سرسبز را نشان میدهند که مسیر را برای مسافران دیدنیتر میکند.
خط بعدی، مسیر قطار مشهد به رشت است که مسافران زیادی در آن جابهجا میشوند. این خط قطار، شرق کشور را به طور مستقیم به ایستگاه رشت وصل میکند و برای کسانی که میخواهند بدون تعویض قطار یا دردسرهای سفر جادهای بین این دو منطقه جابهجا شوند، انتخاب بسیار راحتی است.
دورود؛ شاهکار مهندسی راهآهن در کوههای زاگرس
ایستگاه دورود در استان لرستان، بخش مهمی از راهآهن تهران به جنوب است. قطار در این خط از بین صخرههای زاگرس، تونلهای متعدد و درههای عمیق رد میشود. پررفتوآمدترین خط این منطقه، مسیر تهران به دورود است که مسافران زیادی هم برای سفر به دورود و هم برای دیدن طبیعت لرستان از آن استفاده میکنند.
یکی از ویژگیهای این مسیر، وجود ایستگاهی به نام «بیشه» است؛ مسافران میتوانند در این ایستگاه پیاده شوند و با حدود ۱۰ الی ۱۵ دقیقه پیادهروی راحت و گذشتن از روی یک پل به پای آبشار برسند. خط پرمسافر بعدی در این منطقه، مسیر اهواز به دورود است. این خط به مسافران خوزستانی کمک میکند تا خیلی راحت و با قطار به مناطق کوهستانی و خوشآبوهوای زاگرس سفر کنند.

یزد؛ سفر با قطار به کویر مرکزی ایران
ایستگاه یزد در مرکز ایران قرار دارد و یکی از خطوط پررفتوآمد ریلی کشور است. پرمسافرترین خط این شهر، مسیر قطار تهران به یزد است که به دلیل فاصله کوتاه بین این دو شهر، قطارهای اتوبوسی سریعالسیر و قطارهای کوپهای طرفداران زیادی در این خط دارند.
مسیر مشهد به یزد نیز خط پرطرفدار دیگری است که با عبور از حاشیه کویر مرکزی، این دو استان را به یکدیگر متصل میکند. مسیر قطار بندرعباس به یزد متقاضیان زیادی دارد و علاوه بر مسافران عادی، بازرگانان زیادی هم برای کارهای تجاری خود از این خط استفاده میکنند تا از کنار خلیجفارس به مرکز ایران بیایند. این خط ریلی جابهجایی بین شهرهای جنوبی و مرکزی را برای مسافرت یا کارهای تجاری و اقتصادی خیلی راحت کرده است.
تبریز؛ محور آذربایجان و مسیر زیبای بینالمللی قدیمی
راهآهن تبریز از قدیمیترین خطوط ریلی ایران است و بخش شمال غرب کشور را به پایتخت و مشهد وصل میکند. در مسیر پرتردد قطار تهران به تبریز، قطار از وسط دشتها و کوههای رنگارنگ آلاداغلار رد میشود و تماشای این کوههای رنگی باعث میشود طولانی بودن راه را حس نکنید و حوصلهتان سر نرود.
برای کسانی هم که میخواهند مسافت طولانی میان شرق و شمال غرب کشور را طی کنند، مسیر تبریز به مشهد خط بسیار محبوبی است. انتخاب قطار در این مسیر طولانی به مسافران کمک میکند تا بدون تحمل خستگی رانندگی یا اتوبوس، جابهجا شوند.
بندرعباس؛ مسیر ساحلی خلیجفارس و ترانزیت جنوب
اگر مقصد نهایی شما جزایر قشم و هرمز است، میتوانید برای حذف خستگی رانندگی یا هزینههای پرواز، با قطار تا ایستگاه بندرعباس بروید. بعد از رسیدن به ایستگاه بندرعباس، باید با تاکسی شهری به اسکله حقانی بروید و از آنجا سوار کشتیهای مسافربری شوید تا به این جزایر برسید. شلوغترین خط در این منطقه، مسیر قطار تهران به بندرعباس است که مسافران تفریحی و تجاری زیادی دارد.
خط ریلی مشهد به بندرعباس نیز طولانیترین مسیر مسافربری ایران است که طی کردن آن حدود ۲۱ تا ۲۴ ساعت زمان میبرد و شمال شرق کشور را به ایستگاه بندرعباس وصل میکند. علاوه بر این، ساکنان مرکز کشور هم برای رسیدن به این شهر ساحلی از مسیر اصفهان به بندرعباس استفاده میکنند که این سفر حدود ۱۱ ساعت طول میکشد.
سفر با قطار به شیراز
ایستگاه قطار شیراز ساختمان بزرگی دارد و سفر با آن کمک میکند تا مسافران بدون دغدغههای جادههای طولانی، به این شهر برسند. پررفتوآمدترین خط در این مسیر، قطار تهران به شیراز است که به طور منظم مسافران را بین این دو شهر جابهجا میکند و قطارهای باکیفیتی هم در آن فعال هستند. مسیر شلوغ بعدی، خط قطار مشهد به شیراز است. این قطار مستقیم حرکت میکند و مسافران مجبور نیستند وسط راه قطار خود را عوض کنند یا در ایستگاهها معطل شوند.
بهترین نوع قطار برای سفر بین شهرهای ایران
قطارهای مسافربری در ایران بر اساس شکل چیدمان واگنها و ظرفیتی که دارند، به سه نوع اصلی تقسیم میشوند. نوع اول قطارهای کوپهای ۴ نفره هستند که برای مسیرهای طولانی و سفرهای خانوادگی راحتی بیشتری دارند؛ چون صندلیهای آنها به تخت تبدیل میشوند و یک فضای کاملاً جداگانه و شخصی در اختیار دارید.
نوع دوم، قطارهای کوپهای ۶ نفره هستند که قیمت بلیط آنها ارزانتر و اقتصادیتر است. این مدل واگنها برای جمعهای دوستانه یا خانوادههای پرجمعیت مناسب است که میخواهند با هزینه کمتری در یک کوپه کنار هم سفر کنند.
نوع سوم هم قطارهای اتوبوسی یا سالنی هستند که کوپه ندارند و چیدمان صندلیهای آنها شبیه به هواپیما است. این قطارها سرعت بالاتری دارند و بیشتر برای مسیرهای کوتاهتری مثل تهران به یزد استفاده میشوند تا مسافران سریعتر به مقصد برسند.
قطارها بر اساس تعداد ستارهها و خدماتشان با هم تفاوت دارند. قطارهای ۵ ستاره لوکسترین نوع هستند و امکاناتی مثل پذیرایی با غذای گرم، مانیتور اختصاصی و مهمانداران آموزشدیده دارند تا در مسیرهای طولانی کاملاً راحت باشید.
قطارهای ۴ ستاره یک رده پایینتر هستند و به خاطر قیمت مناسب و امکانات استاندارد، مسافران زیادی دارند. این واگنها عایق صدا و سرما هستند، وسایل خواب تمیزی دارند و برای قطارهای شبرو انتخاب مناسبی به شمار میروند. قطارهای ۳ ستاره هم امکانات اولیه و سادهای دارند، قیمت بلیطشان پایین است و برای سفرهای کمهزینه کاربرد دارند.

نکات مهم برای انتخاب شهر مقصد در سفر با قطار
وقتی با قطار سفر میکنید، حواستان به موقعیت ایستگاه مقصد باشد. ایستگاه برخی شهرها مثل تهران و مشهد وسط شهر است و دسترسی راحتی به مترو و اتوبوس دارد؛ اما در شهری مثل شیراز، ایستگاه حدود ۳۰ کیلومتر خارج از شهر ساخته شده است و باید هزینه جداگانهای برای تاکسی تا مرکز شهر کنار بگذارید.
نکته دوم زمان حرکت است. اگر مقصدهایی مثل ساری، رشت یا دورود را انتخاب کردهاید که مسیرهای بسیار زیبایی دارند، بلیط خود را برای طول روز بگیرید تا بتوانید مناظری مثل پل ورسک یا آبشار بیشه را ببینید، وگرنه در تاریکی شب این دیدنیها را از دست میدهید.
در آخر، اگر میخواهید در مقصد با ماشین خودتان بگردید اما حوصله رانندگی ندارید، میتوانید خودرو را با قطار بفرستید، قبل از آن حتما راهنمای حمل خودرو با قطار را بخوانید. شهرهایی مثل بندرعباس، مشهد، یزد و کرمان واگن حمل خودرو دارند و کافی است موقع خرید بلیط مطمئن شوید قطار شما این امکان را دارد تا ماشین را تحویل دهید و خودتان در کوپه استراحت کنید.
برای برنامهریزی دقیق سفر، همیشه باید اخبار و زمانبندی پیش فروش بلیط قطار را دنبال کنید. این کار به شما کمک میکند تا قبل از تمام شدن ظرفیت قطارها در مسیرهای پررفتوآمد، بلیط خود را تهیه کنید. بیشتر مسیرهای پرطرفدار خیلی زود پر میشوند؛ به همین دلیل پیگیری تقویم پیشفروش به شما اجازه میدهد تا بدون استرس و در زمان مناسب، بلیط مورد نظر خود را بخرید.
سؤالات متداول
محبوبترین مسیر قطار در ایران کدام است؟
خط تهران به مشهد شلوغترین مسیر قطار در ایران است و به همین دلیل، لوکسترین قطارهای ۵ ستاره کشور در این خط کار میکنند. بعد از آن، مسیر تهران به ساری به خاطر قشنگی جاده و تهران به بندرعباس برای رفتن به جزایر جنوبی، بیشترین طرفدار را دارند.
آیا سفر با قطار در ایران بهصرفه است؟
بله کاملاً بهصرفه و اقتصادی است. قیمت بلیط قطار، حتی در کوپههای ۴ ستاره و باکیفیت، بسیار ارزانتر از بلیط هواپیما تمام میشود. علاوه بر این، با انتخاب قطارهای کوپهای شبرو، شما هزینه یک شب اقامت در هتل را هم صرفهجویی میکنید؛ چرا که طول مسیر را در داخل کوپه قطار استراحت میکنید و صبح فردا به مقصد میرسید.
کدام شهرها دسترسی ریلی بهتری دارند؟
شهرهایی که روی خطوط اصلی راهآهن هستند، بهترین دسترسی را دارند. تهران به تمام نقاط کشور قطار مستقیم دارد و از مشهد هم به خاطر مسافر زیاد، میتوانید به تقریباً همه شهرهای بزرگ مستقیم سفر کنید. همچنین شهرهای مرکزی مثل قم، اصفهان و یزد چون در مسیر شمال به جنوب قرار گرفتهاند، دسترسی خیلی راحتی به شهرهای اطراف خود دارند.
برای سفر تفریحی با قطار کدام شهر بهتر است؟
اگر زیبایی مناظر طبیعی طول مسیر برایتان مهم است، قطارهای ساری، رشت و دورود بهترین انتخاب هستند؛ چون از مناطق جنگلی و کوهستانی رد میشوند. اما اگر کیفیت خود قطار و خدمات لوکس آن در اولویت است، مسیرهای مشهد و شیراز گزینههای مناسبتری به حساب میآیند.
بهترین زمان سفر با قطار در ایران چه موقع است؟
بهترین زمان سفر با قطار، به مسیر شما بستگی دارد. برای خطوط شمال مثل ساری و رشت، بهار و پاییز بهترین موقع است تا جنگلها را در قشنگترین حالت ببینید. برای جنوب مثل بندرعباس، اواخر پاییز و زمستان را انتخاب کنید که هوا خنک و بهاری میشود. برای مسیرهای کویری مثل یزد و کرمان هم اوایل بهار و پاییز بروید تا با گرمای شدید مواجه نشوید.




