لیست کامل بهترین سوغات قزوین + راهنمای انتخاب و نکاتی برای خرید

قزوین کمتر از یک درصد از خاک ایران را دارد، اما بیشتر از ده درصد از آثار تاریخی ثبت‌شده کشور در همین مساحت کوچک قرار گرفته است. این شناسنامه تاریخی قوی نشان می‌دهد که هنر و آشپزی این پایتخت قدیمی دوران صفوی، اصالت و اهمیت زیادی دارد. در بازار سنتی قزوین، شیرینی‌پزی و صنایع دستی حکم یک کار مهندسی و مینیاتوری ظریف را دارد؛ برای همین است که باقلوای این شهر، گران‌ترین و باکیفیت‌ترین شیرینی سنتی ایران به حساب می‌آید یا هنرهایی مثل «نم‌نم دوزی» و آینه‌کاری‌اش بی‌نظیر هستند. در این مقاله، یک فهرست کاملی از معروف‌ترین سوغات خوراکی و صنایع دستی قزوین آماده کرده‌ایم تا موقع خرید، بتوانید انتخاب درستی داشته باشید.

برای سوغات قزوین چی بخریم؟

قزوین به دلیل نزدیکی به تهران، مقصد محبوب مسافرانی است که قصد سفر یک‌روزه دارند. به همین خاطر بسیاری از آنان بلیط قطار تهیه می‌کنند و راهی این شهر می‌شوند. جذاب‌ترین بخش سفر به قزوین، قدم زدن در بازار سنتی و خرید سوغات است. از میان ده‌ها نوع شیرینی، خشکبار کوهستانی و صنایع دستی اصیل، می‌توانید سوغات مورد علاقه خود را انتخاب کنید. جدول زیر دیدی کلی از گزینه‌های مختلف خرید به شما می‌دهد تا پیش از بازگشت، متناسب با سلیقه‌تان بهترین محصول را انتخاب کنید.

بهترین سوغات خوراکی قزوین

فرهنگ شیرینی‌پزی در قزوین قدمت زیادی دارد و شیوه پخت آن با شهرهای دیگر متفاوت است. شیرینی‌های سنتی این شهر معمولاً بسیار کوچک و مینیاتوری هستند و همین ویژگی، ظرافت قنادی‌های قدیمی قزوین را نشان می‌دهد. زعفران، هل سبز و روغن‌های اصیل سنتی بخش مهمی از این شیرینی‌ها هستند و عطر و طعمی خاص به آن‌ها می‌بخشند. در ادامه، با شیرینی‌های محلی و پلوهای مجلسی قزوین آشنا می‌شوید.

نان چایی قزوین

نان چایی یکی از لذیذترین شیرینی‌های سنتی قزوین است که بیشتر در عید نوروز پخته می‌شود. این شیرینی برخلاف دسرها و سوغاتی‌های دیگر که خیلی شیرین هستند، طعم بسیار ملایم و کم‌شیرینی دارد. از آنجا که این شیرینی خیلی شیرین نیست و بافتی خشک و بیسکویتی دارد، مردم به آن به جای شیرینی، عنوان «نان» داده‌اند و معمولاً آن را کنار چای یا دمنوش عصرانه میل می‌کنند.

در پخت این شیرینی قدیمی از ترکیب ماست، هل و زعفران استفاده می‌شود. چون نان چایی هیچ رطوبتی ندارد و کاملاً خشک است، ماندگاری بسیار بالایی دارد؛ به طوری که می‌توانید آن را بدون نگرانی از خراب شدن، تا چند ماه نگه دارید یا راحت با خود به سفر ببرید. قزوینی‌ها روی این شیرینی‌ها را با زرده تخم‌مرغ و زعفران طلایی می‌کنند و روی آن کنجد یا پودر پسته می‌پاشند تا ظاهر زیباتری پیدا کند. طعم ملایم این شیرینی اصلاً دل را نمی‌زند و کیفیتش با گذشت زمان هیچ تغییری نمی‌کند.

باقلوا قزوین

باقلوای قزوین معروف‌ترین و ارزشمندترین سوغات این استان است. این شیرینی به دلیل استفاده از مغزهای خالص پسته و بادام و همچنین به دلیل دست‌ساز بودن و مراحل پخت زمان‌بر، ارزش بالایی دارد. تفاوت اصلی این شیرینی با باقلواهای شهرهای دیگر، در نحوه لایه‌بندی خمیر و شکل هندسی آن است. معروف‌ترین مدل آن باقلوای پرچمی یا سه رنگ نام دارد. برای درست کردن این مدل، پودر پسته سبز، پودر بادام سفید و لایه آغشته به زعفران غلیظ را به صورت لایه‌های فشرده و جداگانه درون سینی می‌چینند و سپس آن را به شکل لوزی‌های هم‌اندازه برش می‌زنند.

علاوه بر مدل پرچمی، این سوغات به شکل باقلوای لوزی ساده و باقلوای گل رز هم پخته می‌شود. عطر آن با باقلوای شربتی و مرطوب کشورهای همسایه فرق دارد، چون مقدار مشخصی هل ساییده و گلاب اعلا در آن استفاده می‌شود. پس از بیرون آمدن از تنور، روی آن شربت غلیظ می‌ریزند. همین طعم شیرین و عطر اصیل باعث شده این شیرینی انتخاب اول مسافران برای سوغات باشد.

قیمه نثار

قیمه نثار غذای سنتی و مجلسی قزوین است که ریشه آن به دوره صفوی می‌رسد. نثار در فارسی به معنای هدیه و پیشکش است و مردم قزوین این غذا را در مجالس رسمی، عروسی‌ها و برای مهمانان ویژه خود می‌پزند. با این‌که نامش شبیه قیمه است، شباهتی به خورشت قیمه ندارد. این غذا پلویی مخلوط از برنج ایرانی و تکه‌های گوشت گوسفندی است که همراه با پیاز و ادویه مخصوص پخته می‌شود.

ویژگی متمایز این غذا، لایه تزیینی روی برنج است که «نثاری» نام دارد. برای تهیه آن، خلال پسته مرغوب قزوین، خلال بادام، زرشک و خلال پوست پرتقال شیرین‌شده را در زعفران و روغن تفت می‌دهند و روی دیس برنج می‌ریزند. زرشک و پوست پرتقال طعم ترش و شیرین ملایمی به غذا می‌دهند و عطر ادویه مخصوص قزوین در تمام بافت گوشت و برنج حس می‌شود.

نان قندی قزوین

نان قندی از قدیمی‌ترین و معروف‌ترین شیرینی‌های سنتی قزوین است. این شیرینی برخلاف اسمش، اصلاً شبیه به قند معمولی نیست؛ بلکه شیرینی بسیار ریز، ترد و پوکی است که وقتی آن را کنار چای در دهان می‌گذارید، خیلی زود آب می‌شود و عطر هل و روغن آن در دهان می‌پیچد. ویژگی خوب نان قندی این است که در پخت آن از تخم‌مرغ یا ماست استفاده نمی‌کنند؛ همین موضوع باعث می‌شود بافت بسیار لطیفی داشته باشد و بتوانید آن را تا چند ماه بدون اینکه خراب شود، نگه دارید.

ظاهر این شیرینی هم بسیار نقلی و قشنگ است؛ قبل از پخت، روی آن‌ها برشی به شکل به‌علاوه (+) می‌زنند که وقتی در فر قرار می‌گیرد، مثل شکوفه باز می‌شود و ترک می‌خورد. قزوینی‌ها این شیرینی را در سه رنگ ساده، زعفرانی و کاکائویی می‌پزند و روی آن را با سیاه‌دانه یا خرفه تزیین می‌کنند تا سوغاتی عالی برای هدیه دادن باشد.

نان بادامی قزوین

یکی دیگر از سوغات قزوین که شباهت زیادی به قرابیه دارد، نان بادامی قزوین است. نان بادامی قزوین از قدیمی‌ترین شیرینی‌های این شهر به حساب می‌آید.

قطاب قزوین

قطاب هم یکی دیگر از شیرینی‌هایی است که در شهرهای دیگری مانند تبریز و یزد پخته می‌شود و به‌عنوان سوغاتی قابل تهیه است. با این حال قطاب می‌تواند به‌عنوان سوغاتی یزد هم تهیه شود. در قطاب یزد از آرد سفید و مغز بادام استفاده می‌شود که مزه آن را نسبت به قطاب شهرهای دیگر متفاوت می‌کند.

پنیر کوزه‌ای قزوین

پنیر کوزه‌ای یکی از خاص‌ترین سوغات قزوین است که آن را نمی‌توانید در هیچ کجای ایران پیدا کنید. همانطور که از نام این پنیر مشخص است در کوزه‌های مخصوص آماده می‌شود. برای به عمل آوردن پنیر کوزه‌ای قزوین، مایه پنیر را داخل کوزه می‌ریزند و کوزه‌ها را در زیر خاک قرار می‌دهند. هر چه کوزه مدت‌زمان بیش‌تری زیر خاک باشد، طعم خاص‌تری به خود می‌گیرد. در اصل طعم این پنیر به زیره استفاده شده در آن است؛ اما می‌توان پنیر کوزه‌ای را در طعم‌های ساده و با سبزیجات معطر هم تهیه کرد.

نان نازک قزوین

یکی از پرطرفدارترین سوغات قزوین که بین مردم این شهر هم طرفداران زیادی دارد، نان نازک قزوین است. نان نازک قزوین، نانی بسیار ترد است که روی آن مغزهای مختلفی می‌ریزند. به همین دلیل ممکن است در بازارهای محلی قزوین، نان نازک را با نام‌های شیرینی نازک پسته‌ای، شیرینی نازک گردویی و شیرینی نازک بادامی هم ببینید.

نان برنجی قزوین

نان برنجی قزوین یکی از قدیمی‌ترین شیرینی‌های سنتی این شهر است که به دلیل ابعاد بسیار کوچک و مینیاتوری‌اش با نان برنجی‌های سایر شهرهای ایران تفاوت دارد. این شیرینی از ترکیب آرد برنج الک‌شده، روغن، پودر قند، گلاب، هل و زعفران در دو نوع سفید و زعفرانی پخته می‌شود.

قنادان قزوینی خمیر این شیرینی را پس از استراحت طولانی، به اندازه گلوله‌های فندقی درمی‌آورند، با مهرهای سنتی نقش می‌زنند و با سیاه‌دانه یا تخم خرفه تزیین می‌کنند. بافت نان برنجی قزوین بسیار ترد و لطیف است، به طوری که در دهان آب می‌شود و به دلیل سبک بودن و ماندگاری بالا، یک گزینه عالی و پرطرفدار برای سوغات مسافران به شمار می‌رود.

نان چرخی قزوین

نان چرخی یکی دیگر از سوغات قزوین است که مواد اولیه شبیه به نان چای دارد. با این تفاوت که خمیر این شیرینی را با چرخ‌دستی مخصوصی چرخ می‌کنند و بعد از اینکه به شکل مخصوص درآمد، با خرفه یا پودر پسته تزئین می‌کنند. به همین دلیل به این شیرینی، نان چرخی می‌گویند.

شیرینی اتابکی قزوین

شیرینی اتابکی یکی دیگر از خوراکی‌هایی است که فقط در قزوین پیدا می‌شود. نوع سنتی این شیرینی در دو رنگ تهیه می‌شد؛ اما امروزه، آن‌ را در قالب‌ها و تزئینات متفاوتی آماده می‌کنند. در شیرینی اتابکی قزوین که به نام شیرینی ولیعهدی هم شهرت دارد، از شکر کمی استفاده می‌شود. به همین دلیل می‌تواند گزینه خوبی به‌عنوان سوغات برای دیابتی‌ها باشد.

کیک شربتی قزوین

کیک شربتی یکی از خوراکی‌های مخصوص قزوین است که بافت لطیفی دارد و به شکل لوزی بریده می‌شود. این کیک به‌جز سوغات می‌تواند گزینه مناسبی برای مجالس ختم باشد. بعد از آماده شدن کیک، مخلوطی از گلاب، شکر و هل به‌صورت شربت روی آن ریخته می‌شود و کیک را با پودر پسته و نارگیل تزئین می‌کنند.

نان‌های سنتی قزوین

در شهر قزوین، نان‌های سنتی زیادی پخته می‌شوند که می‌توان آن‌ها را به‌عنوان سوغات تهیه کرد. با این وجود، برخی نان‌های سنتی قزوین با طعم شیرین‌تری آماده می‌شوند که می‌توانند گزینه مناسبی برای میل کردن در کنار چای باشند. برخی از این نان‌ها شامل شیرمال، زنجبیلی، شاته، نان فطیر، نان شیری، کوله ولا و پنجه کش هستند.

نان اَگِردَک قزوین

یکی از سوغات قزوین که طعم لذیذی هم دارد، آگِردَک است. آرد، تخم‌مرغ، شیر، شکر، زردچوبه و دارچین از ترکیبات اصلی تشکیل‌دهنده این نان هستند که طعم شیرینی دارد و در شهرهای دیگر هم تهیه می‌شود.

شیرینی پادرازی قزوین

یکی دیگر از سوغاتی‌های معروف قزوین، شیرینی پادرازی است که شکل باریک و نسبتا دراز آن باعث شده این نام را به خود بگیرد. پودر قند، روغن صاف قنادی، تخم مرغ، آرد گندم، آرد برنج، آرد نخودچی، شیر، پودر زنجبیل، وانیل، زعفران و کنجد از ترکیبات اصلی تشکیل‌دهنده این شیرینی هستند که ترکیبی شبیه به دیگر شیرینی‌های قزوین و طبعی گرم دارد.

خمیر این شیرینی نیاز به یک روز استراحت دارد و روی آن خرفه می‌پاشند. تنها نکته استفاده از این شیرینی این است که پس از درآمدن از فر، باید ابتدا خنک و بعد از روی سینی برداشته شود. در غیر این صورت پودر می‌شود.

حلوا مسقطی قزوین

یکی از خوراکی‌های قزوین که به‌جز سوغات می‌تواند گزینه مناسبی برای ایام خاصی مانند شب یلدا باشد، حلوا مسقطی است. این حلوا به‌جز قزوین، در شهرهای شیراز و بوشهر هم مورد استفاده قرار می‌گیرد. آرد، شکر، زعفران و هل از ترکیبات تشکیل‌دهنده حلوا مسقطی قزوین هستند که بافتی نرم و شیشه‌ای شبیه به ژله دارد.

شیرینی بهشتی قزوین

مزه این سوغات قزوین درست مانند اسمش شبیه به بهشت است. شیرینی بهشتی قزوین در 3 مدل وانیل، کاکائو و زعفرانی وجود دارد.

شیرینی نان گردویی قزوین

اگر شما هم جزو علاقه‌مندان به شیرینی‌های گردویی هستید، شیرینی نان گردویی یکی از بهترین سوغاتی‌های قزوین برای شما خواهد بود. در این شیرینی به‌جز مغز گردو اعلا از تخم‌مرغ، پودر قند، وانیل، روغن جامد، بکینگ پودر، ماست، شیر، خمیر مایه، آرد، روغن مایع و نمک هم استفاده می‌شود.

شیرینی نان نارگیلی قزوین

شیرینی نان نارگیلی قزوین هم می‌تواند گزینه مناسبی برای سوغاتی باشد، مخصوصا برای کسانی که علاقه زیادی به شیرینی‌های نارگیلی دارند.

نخودچی قزوین

شیرینی نخودچی قزوین یکی از محبوب‌ترین سوغاتی‌های این شهر است که به خاطر نداشتن گلوتن، برای افراد حساس به گندم هم یک گزینه عالی به حساب می‌آید. قنادها آرد نخودچی را از الک‌های خیلی ریز رد می‌کنند و آن را با پودر قند، روغن و هل ورز می‌دهند تا یک خمیر کاملاً یکدست درست شود.

این خمیر بعد از استراحت، با قالب‌های سنتی مثل طرح چهارپر برش می‌خورد و با یک خلال پسته روی آن تزیین می‌شود. چون در پخت این شیرینی از آب یا آرد گندم استفاده نمی‌شود، خیلی دیر خراب می‌شود و در طول مسیر و مسافرت ماندگاری بالایی دارد. مهم‌ترین ویژگی شیرینی نخودچی قزوین این است که بافت بسیار نرمی دارد و تا آن را در دهان می‌گذارید، سریع آب می‌شود.

شیرینی لب پیچ قزوین

شیرینی لب پیچ یکی دیگر از سوغات قزوین است که نوعی باقلوا محسوب می‌شود. این شیرینی، شکلی پیچ در پیچ و رایحه خوشی از گلاب دارد که به آن شیرینی باقلوا گل یا باقلوا پیچ هم می‌گویند.

خشکبار و محصولات کشاورزی به‌عنوان سوغات قزوین

جغرافیای استان قزوین بسیار متنوع است؛ همین تنوع اقلیمی باعث شده این استان یکی از قطب‌های اصلی تولید مغز و برخی میوه‌های خاص ایران باشد. محصولات این منطقه چون در شرایط طبیعی رشد می‌کنند، چربی بیشتر و طعمی قوی‌تر از نمونه‌های صنعتی دارند. در ادامه، با محصولات باغی و خشکبار باکیفیتی آشنا می‌شوید که ماندگاری بالایی دارند و برای به همراه بردن در سفرهای طولانی گزینه مناسبی هستند.

پسته سبز قزوین

پسته قزوین از مرغوب‌ترین پسته‌های سبز بازار خشکبار است. اندازه‌اش از پسته‌های «رفسنجان» کوچک‌تر است، اما طعم و رنگ آن ویژگی خاصی دارد. مهم‌ترین ویژگی این پسته، رنگ سبز تند و مغز پرچرب آن است که طعمی قوی و دل‌چسب ایجاد می‌کند.

به همین دلیل، پسته قزوین برای تولید خلال پسته صادراتی بهترین گزینه به شمار می‌رود. ماندگاری رنگ و عطر آن نقش مهمی دارد، چون در تزیین و خوش‌طعم کردن شیرینی‌ها و غذاهای معروفی مانند باقلوای پرچمی و قیمه نثار به کار می‌رود.

گردو و بادام الموت

بادام و گردوی قزوین حاصل آب‌وهوای کوهستانی و خاک غنی منطقه «الموت» و دامنه‌های البرز هستند. گردوی این ناحیه پوست چوبی بسیار نازکی دارد که به گردوی کاغذی معروف است؛ همچنین مغز آن کاملاً سفید و پرچرب است که طعم و کیفیت غذاها را بسیار بهتر می‌کند.

بادام قزوین نیز به دلیل رشد در شرایط سخت کوهستانی، بافتی کاملاً ترد و مغزی شیرین دارد و اصلاً تلخ نیست. این دو محصول علاوه بر اینکه سهم بزرگی در بازار آجیل کشور دارند، به‌عنوان مواد اولیه اصلی برای عطر و طعم دادن به شیرینی‌های سنتی در کارگاه‌های قنادی قزوین استفاده می‌شوند.

زغال‌اخته الموت

زغال‌اخته یکی از خاص‌ترین محصولات باغی استان قزوین به شمار می‌آید. روستای «هیر» در منطقه الموت، بزرگ‌ترین مرکز تولید این میوه در ایران است. در مقایسه با نمونه‌های جنگلی، این میوه درشت‌تر و گوشتی‌تر به نظر می‌رسد و رنگ آلبالویی تیره‌ای دارد. طعم‌اش ترش‌مزه و در عین حال، ملس و دلپذیر است. به همین دلیل، علاوه بر فروش تازه در تابستان، به شکل خشکبار، لواشک و شربت غلیظ طبیعی نیز عرضه می‌شود.

زیتون طارم سفلی

اگر مسافر منطقه طارم سفلی قزوین هستید، خرید زیتون و روغن زیتون خالص آن را به‌عنوان یک سوغاتی عالی برای سلامتی از دست ندهید. این منطقه دومین قطب بزرگ تولید زیتون در کشور است و به دلیل آب‌وهوای خاص و بادهای دائمی‌اش، بهترین مکان برای رشد زیتون‌های باکیفیت است؛ به طوری که زیتون خوش‌عطر «ماری» و زیتون‌های زرد و روغنی در روستاهای معروفی مثل «سیاهپوش» و «کلج» به بهترین شکل به دست می‌آیند.

روغن زیتون‌های فرابکر و فوق‌العاده باکیفیت طارم سفلی در کارگاه‌ها و کارخانه‌های محلی به صورت کاملاً طبیعی گرفته می‌شوند؛ به همین دلیل تمام خواص درمانی و عطر واقعی میوه زیتون را در خود دارند و همیشه در بازار خشکبار کشور رتبه‌های اول را کسب می‌کنند. شما می‌توانید این سوغات باارزش را در طول سفرتان مستقیماً از بازارچه‌های محلی باغداران، خریداری کنید.

کشمش و انگور تاکستان

اگر وارد شهر تاکستان شوید، در همان نگاه اول باغ‌های بزرگ انگور را در گوشه‌وکنار شهر می‌بینید. معروف‌ترین سوغات این منطقه کشمش است که اهالی شهر به آن «کشمش سایه‌خشک» یا «آفتابی» می‌گویند. تاکستانی‌ها انگورهای درجه‌یکی مثل «شاهانی» و «بی‌دانه» را در فضای باز یا روی بندهای مخصوص خشک می‌کنند تا تبدیل به کشمش‌های شیرین، نرم و گوشتی شوند.

برای خرید این سوغات، نیازی نیست به مغازه‌های گران‌قیمت بروید؛ بهترین کار این است که در مسیر سفرتان، کشمش را مستقیماً از دکه‌های کنار جاده که خود باغداران برپا کرده‌اند یا بازارچه‌های محلی وسط شهر بگیرید تا هم محصول امسال و تازه را خریده باشید و هم قیمت کمتری پرداخت کنید.

فندق الموت

الموت یکی از مناطق کوهستانی قزوین است که فندق‌های آن به صورت کاملاً طبیعی و بدون سموم شیمیایی رشد می‌کنند. فندق‌های این منطقه به خاطر آب‌وهوای سرد کوهستان، اندازه درشتی دارند، پوست آن‌ها براق است و مغزشان کاملاً توپر و پرروغن است.

اهالی این منطقه فندق‌ها را به دو صورت خام و بوداده یا نمکی به مسافران می‌فروشند. برای خرید این سوغات، بهتر است در جاده‌های کوهستانی الموت، محصول تازه امسال را مستقیماً از دکه‌های روستایی یا باغداران محلی تهیه کنید؛ چون با این کار یک آجیل باکیفیت را با قیمت مناسب‌تر از مغازه‌های داخل شهر می‌خرید.

صنایع دستی سوغات قزوین

تاریخی بودن شهر قزوین باعث شده صنایع دستی زیادی داشته باشد. اگر شما هم در سفر با تور قزوین به‌دنبال ماندگارترین سوغاتی برای عزیزانتان هستید، سوغات قزوین را از بین صنایع دستی این شهر انتخاب کنید. برخی از معروف‌ترین صنایع دستی قزوین عبارتند از:

سرمه‌دوزی قزوین

سرمه‌دوزی یکی از هنرهایی است که قدمت آن به گذشته‌های دور برمی‌گردد؛ همان زمانی که دختر خانم‌های قزوینی، رومیزی و سجاده مزین به سرمه‌دوزی را به‌عنوان بخشی از جهیزیه به منزل خود می‌بردند. منظور از سرمه‌دوزی قزوین، تزئین پارچه‌های ترمه و مخمل است که گاهی روی لباس‌ها هم انجام می‌شدند.

گلابتون دوزی قزوین

گلابتون دوزی یکی از هنرهایی است که شباهت زیادی به سوزن‌دوزی دارد. با این تفاوت که در گلابتون دوزی، به‌جای نخ از سیم‌های مفتولی خیلی نازک طلایی یا برنجی استفاده می‌شود. این هنر که در ساخت روبالشی، پرده، لباس مجلسی، جاقرآنی و سجاده کاربرد دارد از قدیم‌الایام در بین طبقه متوسط و اعیان مردم قزوین رواج داشت. گلابتون دوزی یکی از زیباترین صنایع دستی سوغات قزوین است که پیچک ترنجی، گل ساعتی، گل‌های اسلیمی، گل‌های ختایی و بته‌جقه از طرح‌های اصلی آن محسوب می‌شوند.

نوار بافی (پن بافی) قزوین

از قدیم‌الایام، رودبار شهرستان و الموت از قطب‌های اصلی پن بافی یا نوار بافی در قزوین بودند. البته در گذشته از نخ‌های ابریشمی برای نوار بافی استفاده می‌شد که امروزه به‌خاطر قیمت گران ابریشم، جای خود را به نخ‌های نایلونی دادند. این نوارها که در لباس‌های محلی مردم آن زمان استفاده می‌شدند، امروز به‌عنوان یکی از جذاب‌ترین سوغات قزوین محسوب می‌شوند. چشم بلبل، چشم خروس، مارپیچ و چشم چپر برخی از رایج‌ترین طرح‌های نوار بافی هستند.

گره‌چینی چوب

صنایع چوبی گره‌چینی از سوغات‌های دست‌ساز قزوین است که در ساخت آن قطعات کوچک چوب بر اساس طرح‌های هندسی، بدون میخ یا چسب و تنها با اتصالات چوبی به هم متصل می‌شوند. اگر دنبال یادگاری خاصی هستید که ظرافت کار دست را نشان دهد، می‌توانید جعبه‌جواهر چوبی، قاب آینه، ظرف تزیینی رومیزی یا آباژور مشبک را انتخاب کنید که با این تکنیک و شیشه‌های رنگی ساخته شده‌اند.

جاجیم بافی قزوین

جاجیم بافی یکی از زیباترین صنایعی است که خانم‌های هنرمند قزوینی از گذشته در روستاهای مختلف به آن مشغول می‌شدند. جاجیم از پشم تهیه می‌شود و در گذشته به‌عنوان زیرانداز کاربرد داشت؛ اما امروزه کاربرد تزئینی هم پیدا کرده است. خانم‌های قزوینی در زمان‌های بیکاری خود به‌خصوص فصل زمستان که کار کم‌تری داشتند، پشم‌چینی می‌کردند و آن‌ها را با استفاده از رنگ‌های گیاهی رنگ می‌زدند.

دانسفهان، ضیاآباد، گازرخان، علی‌آباد، اویرک و شهرستان بوئین زهرا از رایج‌ترین مناطق قزوین بودند که در آن‌ها هنر جاجیم بافی انجام می‌شد و هنوز هم می‌توان این هنر زیبا را در این مناطق دید. البته به‌دلیل اینکه امروزه خیلی‌ها به‌جای پشم از کامواهای رنگی استفاده می‌کنند، هنگام خرید جاجیم به‌عنوان سوغات قزوین حسابی مراقب باشید.

گلیم بافی قزوین

گلیم بافی در قزوین بیش‌تر از اینکه هنری برای تولید صنایع دستی باشد، شغلی برای کسب درآمد بود. همچنین رودبار الموت، رودبار شهرستان، ارداق و ضیاءآباد از مهم‌ترین قطب‌های گلیم بافی در قزوین به حساب می‌آیند. بانوان هنرمند قزوینی هنوز هم این کار را انجام می‌دهند و از طرح‌های شاه عباسی، لچک و ترنج به‌عنوان اصلی‌ترین طرح‌ها در گلیم استفاده می‌کنند. اگر به‌دنبال گرانبهاترین سوغات قزوین هستید، گلیم‌هایی را بخرید که از نخ‌های رنگ‌آمیزی شده با رنگ گیاهی بافته شدند و دوام بالایی دارند.

نم نم دوزی قزوین

اگر به دنبال سوغاتی بسیار خاص، مینیاتوری و تماماً دست‌بافت هستید که نمونه‌اش در شهرهای دیگر پیدا نشود، «نم‌نم دوزی» بهترین انتخاب است. در این هنر قدیمی، بانوان هنرمند قزوینی با استفاده از مهره‌های منجوق فوق‌العاده ریز، طرح‌های هندسی زیبایی را روی پارچه‌های گران‌قیمت مخمل می‌دوزند.

شما می‌توانید وسایل کاربردی کوچکی را که با این هنر تزیین شده‌اند، به‌عنوان یادگاری یا هدیه بخرید؛ گزینه‌هایی مثل کیف‌های پول کوچک دست‌دوز، سرمه‌دان‌های سنتی، جای قیچی و کیسه‌های جای مهر از جمله نم‌نم دوزی‌های محبوب هستند. این وسایل ظریف به دلیل اینکه کار دست محسوب می‌شوند، ارزش هنری بالایی دارند.

چادر شب بافی قزوین

چادر شب بافی هم یکی از صنایع دستی است که در اطراف قزوین به‌خصوص شهر الموت رواج دارد. این چادر شب‌ها که جنس پنبه‌ای دارند، به‌صورت چهارخانه یا راه راه بافته می‌شوند.

گیوه دوزی (گیوه کشی) قزوین

پای‌افزار سنتی و پاپوش گیوه‌بافی از صنایع دستی کاربردی قزوین است که مرکز اصلی تولید آن در شهرستان تاکستان قرار دارد. رویه این کفش‌های سبک را با دست و از نخ‌های پنبه‌ای می‌بافند و زیره آن‌ها از چرم طبیعی، پارچه‌های فشرده یا لاستیک ساخته می‌شود. گیوه در مدل‌های زنانه و مردانه تولید می‌شود و برای فصل تابستان مناسب است، چون ساختار منافذدار آن به خنک ماندن پا و جلوگیری از تعریق کمک می‌کند.

فرش قزوین و گلیم بافی

فرش و گلیم قزوین، از صنایع دستی اصیل و یادگاری‌های ماندگار این استان هستند. گلیم‌های دست‌بافت الموت و ارداق، که یک‌رو یا دورو بافته می‌شوند، از جمله این گزینه‌ها به شمار می‌روند. بافندگان این گلیم‌ها بدون نقشه از پیش طراحی‌شده کار می‌کنند و طرح‌های هندسی مانند «زلف عروسک» را به‌صورت ذهنی می‌بافند. این گلیم‌ها به‌عنوان دیوارکوب یا پادری، هم بادوام هستند و هم قیمت مناسبی دارند.

موج بافی قزوین

موج بافی یکی دیگر از صنایع دستی قزوین است که در گذشته طرفداران زیادی داشت؛ اما امروزه خیلی‌ها حتی نام آن را هم نشنیدند. موج‌ها، پارچه‌هایی هستند که به‌عنوان رخت‌خواب، پتو، پشتی، رویه کرسی و سجاده به کار گرفته می‌شوند. البته امروزه به‌دلیل گران شدن پشم و ابریشم به‌عنوان مواد اولیه مورد نیاز، از نخ‌های نایلونی در موج بافی قزوین استفاده می‌شود.

قلم‌زنی قزوین

قلم‌زنی یکی از هنرهای دستی شهر قزوین است که مثل آثار تاریخی دیده می‌شود. به همین دلیل توجه گردشگران زیادی را به خود جلب می‌کند. سایه زدن، برجسته‌کاری و… برخی از تکنیک‌های نوین قلم‌زنی هستند که روی مس، برنج یا نقره انجام می‌شوند.

میناکاری قزوین

میناکاری که تلفیقی از هنر و صنعت است، قدمتی 5 هزار ساله دارد. بیش‌تر آثار میناکاری روی طلا انجام می‌شوند؛ زیرا این فلز در زمان داغ شدن، اکسید نمی‌شود و نسبت به فلزات دیگر، راحت‌تر شکل می‌گیرد. البته در استان قزوین بیش‌تر میناکاری‌ها روی مس یا برنج انجام می‌شوند.

منبت کاری قزوین

درست است که استان اصفهان، قطب منبت کاری جهان محسوب می‌شود؛ اما این هنر در شهرهای دیگر از جمله قزوین هم بسیار ارزشمند است. به همین دلیل شما می‌توانید آثار منبت کاری را به‌عنوان سوغات قزوین هم تهیه کنید.

خوشنویسی و خطاطی

قزوین پایتخت خوشنویسی ایران است و اگر به دنبال یک سوغات هنری و ارزشمند از این شهر هستید، گزینه‌های خرید متنوعی پیش رو دارید. شما می‌توانید تابلوهای دیواری نستعلیق و شکسته نستعلیق را که با مینیاتور و تذهیب تزیین شده‌اند تهیه کنید. برای هدیه دادن، قطعات کوچک‌تر خطاطی (سیاه‌مشق) پاسپارتو شده یا قاب‌گرفته گزینه‌های بسیار مناسب و خوش‌قیمتی هستند. همچنین اگر به شعر علاقه دارید، کتاب‌های نفیس دیوان حافظ یا شاهنامه که توسط اساتید قزوینی خطاطی شده‌اند، یادگاری‌های ماندگاری خواهند بود.

نقاشی پشت شیشه قزوین

درست از دوران صفویه بود که هنر نقاشی پشت شیشه از اروپای شرقی، هند و چین به ایران هم وارد شد. این هنر در دوران قاجار هم گسترش پیدا کرد تا جایی که قزوین به قطب تولید این آثار هنری تبدیل شد.

مشبک‌کاری فلز قزوین

یکی از صنایع دستی بسیار نفیس ایران زمین که متعلق به قزوین است، مشبک‌کاری نام دارد. در واقع این هنر نوعی قلم‌زنی است که از زمان سلجوقیان در ایران رواج پیدا کرد. هنرمندان برای تولید این آثار هنری، طرح‌های دلخواه‌شان را روی فلز می‌کشند و با اره مویی برش می‌زنند. در گذشته این هنر فقط برای تولید آینه و شمعدان کاربرد داشت؛ اما امروزه در تولید گلدان، ظروف و… هم به کار می‌رود.

خوشنویسی قزوین

اگر بگوییم قزوین، پایتخت خوشنویسی ایران است، اغراق نکردیم؛ زیرا هنرمندانی چون میرعماد حسنی قزوینی و میر محمدحسین عمادالملک سیفی حسنی قزوینی در این شهر پرورش یافتند.

سفال قزوین

یکی دیگر از سوغات قزوین که در دسته بندی سوغاتی‌های فرهنگی قرار می‌گیرد، آثار سفالی این شهر است. در این هنر، اشیاء، قطعات هنری و تزئینی در طرح‌ها و رنگ‌های مختلف با استفاده از گل ساخته می‌شوند.

سوغات قزوین را از کجا بخریم؟

برای تهیه یادگاری‌های این شهر، گزینه‌های شما به دو بخش بازارهای تاریخی و قنادی‌های معتبر داخل شهر تقسیم می‌شوند. اگر تمایل دارید در کنار خرید، از فضای تاریخی شهر هم لذت ببرید، «کاروانسرای سعدالسلطنه» بهترین جا برای پیدا کردن صنایع دستی مثل گلیم، جاجیم و میناکاری در کنار باقلواهای سنتی است. در مقابل، «بازار بزرگ قزوین» در خیابان «امام خمینی» مرکز اصلی دادوستد شهر به شمار می‌رود و برای خرید بدون واسطه خشکبار مثل پسته، گردو و زغال‌اخته با قیمت‌های مناسب‌تر انتخاب بسیار خوبی است.

بیشتر مسافران ترجیح می‌دهند خرید سوغات را به چند ساعت آخر سفر خود موکول کنند تا جعبه‌های شیرینی کاملاً تازه و پخت روز به دستشان برسد. اگر در یکی از هتل های قزوین اقامت دارید، بهتر است پیش از تخلیه اتاق، مسیر قنادی‌های قدیمی را از قبل روی نقشه بررسی کنید. برای خرید محصولاتی مثل باقلوای سه رنگ، نان چرخی، نان نازک و نان چایی، قنادی‌های قدیمی داخل شهر بهترین گزینه‌ها هستند. «شیرینی سنتی رضا» در چهارراه نادری، یکی از قدیمی‌ترین مراکز با تنوع بسته‌بندی عالی برای خرید سوغاتی است.

اگر کیفیت باقلوای لوزی برایتان اولویت دارد، «قنادی پرستو» در خیابان «فردوسی» گزینه محبوبی است. همچنین اهالی شهر برای خرید باقلوای مرغوب، «شیرینی‌سرای گنج شیرین» در خیابان «فلسطین شرقی» را پیشنهاد می‌کنند. برای تهیه نان چایی معطر و نان چرخی با زعفران واقعی می‌توانید به «شیرینی سنتی توحید» در محله «توحید» بروید و در نهایت، «قنادی مهدی شیردست» در خیابان «طالقانی» گزینه‌ای عالی برای خرید سوهان عسلی و کسمه است.

قزوین، شهری است پر از مراکز خرید جدید و بازارهای سنتی که می‌توانید سوغات قزوین را از آن‌ها تهیه کنید. در صورتی که به گشت‌وگذار در بازار و خرید علاقه دارید، فاصله محل اقامت‌تان تا جاهای دیدنی قزوین، مراکز خرید و بازارها را هنگام رزرو هتل قزوین در نظر بگیرید. در جدول زیر هم برخی از این مراکز خریدها و بازارها را به همراه توضیحات و آدرس آن‌ها بررسی کردیم.

هنگام خرید سوغات قزوین به چه نکاتی توجه کنیم؟

خرید شیرینی‌های سنتی قزوین مثل نان چایی، پادرازی و باقلوای پرچمی نیازمند توجه به چند نکته فنی است تا محصولی تازه و باکیفیت تهیه کنید. اولین مورد، تست کردن طعم روغن شیرینی است؛ چرا که این محصولات با روغن سنتی پخته می‌شوند و در صورت ماندگار بودن، سریع بوی کهنگی می‌گیرند.

در انتخاب باقلوای پرچمی باید به رنگ پسته دقت کنید؛ رنگ پسته مرغوب باید سبز زمردی باشد و کدر یا زرد بودن آن نشان‌دهنده استفاده از رنگ‌های خوراکی یا مغز نامرغوب است. همچنین در بازار قنادی این شهر، باقلوای لوزی به دلیل خلوص بیشتر مغزها، قیمت گران‌تری نسبت به باقلوای پرچمی دارد.

بسته‌بندی شیرینی‌ها نیز فاکتور مهمی در حفظ کیفیت آن‌ها است؛ باقلوای قزوین در مجاورت هوای آزاد سریع خشک و سفت می‌شود، به همین دلیل ظرف خریداری‌شده باید کاملاً وکیوم و مهروموم باشد. برای اطمینان از کیفیت، قیمت واقعی و تاریخ پخت روز، این محصولات را مستقیماً از قنادی‌های قدیمی و شناخته‌شده داخل شهر تهیه کنید. خرید از مغازه‌های بین‌راهی یا غرفه‌های ترمینال به دلیل احتمال بالای فروش شیرینی‌های مانده و درجه دو توصیه نمی‌شود.

انتخاب شما کدام یک از سوغات قزوین است؟

در این مطلب با دسته‌بندی‌های مختلف سوغات قزوین آشنا شدید. شما می‌توانید هر یک از سوغاتی‌های دلخواه را برای خودتان و عزیزانتان تهیه کنید و سوغاتی‌هایی مانند صنایع دستی یا آثار هنری را تا سال‌ها نگه دارید.

اگر به‌دنبال چشیدن طعم‌های متفاوت هستید، سوغاتی‌های خوراکی و طبیعی و اگر به‌دنبال سوغاتی‌های ماندگار هستید، سوغاتی‌های فرهنگی و صنایع دستی را تهیه کنید. برای سفر به قزوین هم در صورتیکه وسیله نقلیه ندارید می‌توانید بلیط قطار قزوین را خریداری کنید و با قطار به این شهر سفر کنید.

سوالات متداول

بهترین سوغات قزوین چیست؟

شهر قزوین سوغاتی‌های متفاوتی در دسته‌بندی خوراکی‌ها، صنایع دستی، طبیعی و فرهنگی دارد. بنابراین شما می‌توانید مطابق سلیقه و بودجه‌تان بهترین سوغاتی را انتخاب کنید.

آیا می‌توانم سوغات قزوین را آنلاین سفارش دهم؟

بله، شما می‌توانید با جستجوی محصولات مورد نظر در اینترنت یا اینستاگرام، فروشگاه‌های آنلاین را پیدا کنید و محصولات مورد نظرتان را به‌صورت آنلاین سفارش دهید.

کجا می‌توانم سوغات قزوین ارزان‌تر و باکیفیت پیدا کنم؟

معمولا در بازارهای قدیمی مانند بازار تاریخی قزوین، کاروانسرای سعدالسلطنه، بازارچه سنتی سپه و مجتمع تجاری و اداری فردوسی سوغات قزوین با قیمت مقرون‌به‌صرفه و کیفیت بالاتر به فروش می‌رسند.

معروف‌ترین سوغات قزوین چیست؟

به طور کلی باقلوای پرچمی، قیمه نثار و روغن زیتون طارم سفلی به‌عنوان معروف‌ترین و شاخص‌ترین سوغات این استان شناخته می‌شوند. در کنار این موارد، کشمش تاکستان و فندق الموت نیز سهم بزرگی در بازار خشکبار کشور دارند و از اقلام پرطرفدار میان مسافران هستند.

بهترین شیرینی قزوین برای سوغات کدام است؟

اگر به دنبال یک شیرینی لوکس و مجلسی هستید، باقلوای پرچمی (سه رنگ) به دلیل استفاده از مغز پسته خالص و زعفران بهترین انتخاب است. اما اگر ماندگاری بالا و قیمت مناسب‌تر مد نظرتان است، نان چایی و نان چرخی به دلیل بافت خشک و بیسکویتی خود، گزینه‌های بسیار مناسبی برای به همراه بردن در سفرهای طولانی هستند.

سوغات قزوین برای هدیه چیست؟

برای هدیه دادن، در بخش خوراکی‌ها باقلوای لوزی یا گل رز در ظرف‌های کادویی مهروموم شده گزینه‌ای بسیار شکیل است. در بخش صنایع دستی نیز اقلام ظریف و هنری مانند جعبه‌های جواهر گره‌چینی چوب، کیف‌های کوچک نم‌نم‌ دوزی شده و قطعات قاب‌گرفته خوشنویسی اساتید قزوین، بهترین یادگاری‌های این شهر به شمار می‌روند.